Business
-Lingareddy Gajjala
ప్రపంచం ప్రస్తుతం ఒక భయంకరమైన ‘ఇంధన సునామీ’ అంచున నిలబడి ఉంది. మధ్యప్రాచ్యంలో రగులుతున్న యుద్ధ జ్వాలలు కేవలం భౌగోళిక సరిహద్దులకే పరిమితం కాకుండా, ప్రతి సామాన్యుడి వంటగదిని, వాహనాన్ని, విద్యుత్ దీపాన్ని తాకనున్నాయి.
ఆస్ట్రేలియా రాజధాని కాన్బెర్రాలో జరిగిన నేషనల్ ప్రెస్ క్లబ్ సమావేశంలో అంతర్జాతీయ ఇంధన సంస్థ (IEA) కార్యనిర్వాహక సంచాలకులు ఫతిహ్ బిరోల్ చేసిన వ్యాఖ్యలు ఇప్పుడు ప్రపంచ దేశాలను వణికించేలా ఉన్నాయి. ఈ సంక్షోభం నుంచి “ఏ దేశమూ తప్పించుకోలేదు” అని ఆయన చేసిన హెచ్చరిక రాబోయే గడ్డుకాలానికి సంకేతంగా కనిపిస్తోంది.
మూడు సంక్షోభాల కలయిక: చరిత్రలో అపూర్వం!
బిరోల్ విశ్లేషణ ప్రకారం.. ప్రస్తుత పరిస్థితి గతంలో మనం చూసిన సంక్షోభాల కంటే భిన్నమైనది మరియు అత్యంత ప్రమాదకరమైనది. 1970ల నాటి చమురు షాక్లు, 2022లో రష్యా-ఉక్రెయిన్ యుద్ధం తర్వాత వచ్చిన గ్యాస్ క్రాష్.. ఇవన్నీ విడివిడిగా సంభవించాయి. కానీ ఇప్పుడు “రెండు చమురు సంక్షోభాలు, ఒక గ్యాస్ క్రాష్” ఒకేసారి కలగలిసి ప్రపంచాన్ని చుట్టుముట్టాయి. ఇది ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థకు ఒక “పెద్ద, పెద్ద ముప్పు” అని ఆయన ఆందోళన వ్యక్తం చేశారు.
ధ్వంసమైన మౌలిక సదుపాయాలు: గణాంకాలు ఏం చెబుతున్నాయి?
యుద్ధం కేవలం ప్రాణ నష్టమే కాకుండా, ప్రపంచ ఇంధన సరఫరా గొలుసును దెబ్బతీసింది. బిరోల్ అందించిన ఖచ్చితమైన గణాంకాల ప్రకారం:
- మధ్యప్రాచ్యంలోని తొమ్మిది దేశాలలో సుమారు 40 ఇంధన మౌలిక సదుపాయాలు (ఆయిల్ ప్లాంట్లు, రిఫైనరీలు) తీవ్రంగా దెబ్బతిన్నాయి.
- ఆసియా దేశాల్లో ఇప్పటికే ఇంధన కొరత ప్రారంభమైంది.
- అంతర్జాతీయ మార్కెట్లో క్రూడ్ ఆయిల్ ధర సోమవారం బ్యారెల్కు $100 మార్కును తాకడం భవిష్యత్తు పరిణామాలకు అద్దం పడుతోంది.
హోర్ముజ్ జలసంధి.. ప్రపంచం గొంతుపై కత్తి!
ప్రపంచ చమురు, గ్యాస్ రవాణాలో ఐదో వంతు వాటా కలిగిన స్ట్రెయిట్ ఆఫ్ హోర్ముజ్ (Strait of Hormuz) మూతపడటం ఈ సంక్షోభానికి ప్రధాన కేంద్రబిందువు. ఈ జలమార్గం మూసుకుపోవడంతో గ్లోబల్ మార్కెట్కు ఊపిరాడటం లేదు. వాషింగ్టన్ దీనిని తక్షణమే తెరవాలని డిమాండ్ చేస్తోంది.
ట్రంప్ 48 గంటల అల్టిమేటం.. ఇరాన్ ప్రతీకార హెచ్చరిక!
అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ తనదైన శైలిలో ఇరాన్కు యుద్ధ ప్రకటన లాంటి అల్టిమేటం జారీ చేశారు.
“48 గంటల్లోగా హోర్ముజ్ జలసంధిని తెరవకపోతే, ఇరాన్లోని అతిపెద్ద విద్యుత్ ప్లాంట్లను ధ్వంసం చేస్తాం” – డొనాల్డ్ ట్రంప్
దీనికి ప్రతిగా ఇరాన్ కూడా వెనక్కి తగ్గలేదు. తమ ఇంధన వనరులపై దాడి జరిగితే, అమెరికా మరియు దాని మిత్రదేశాల ప్రాంతీయ లక్ష్యాలపై ఊహించని రీతిలో ప్రతీకారం తీర్చుకుంటామని ఇరాన్ ప్రతినిధి ఇబ్రహీం జుల్ఫఘారి హెచ్చరించారు. ఈ పరస్పర సవాళ్లు ప్రపంచాన్ని మూడో ప్రపంచ యుద్ధం వైపు నెట్టేలా ఉన్నాయి.
IEA రక్షణ కవచం: 400 మిలియన్ బారెల్స్ సిద్ధం!
పరిస్థితి అదుపు తప్పకుండా ఉండటానికి IEA లోని 32 సభ్య దేశాలు ఒక చారిత్రాత్మక నిర్ణయం తీసుకున్నాయి. మార్కెట్లోకి 400 మిలియన్ బారెల్స్ అత్యవసర చమురు నిల్వలను విడుదల చేయడానికి ఏకగ్రీవంగా అంగీకరించాయి. ఇది ధరల పెరుగుదలను కొంతవరకు అడ్డుకుంటుందని ఆశిస్తున్నారు. అయితే, ధరల కంటే సరఫరా గొలుసు పునరుద్ధరణే అత్యంత కీలకమని బిరోల్ స్పష్టం చేశారు.
ప్రకంపనలు ప్రతి గడపను తాకకముందే..
ఈ సంక్షోభం ఏదో ఒక ప్రాంతానికి పరిమితమైనది కాదు. ఇది ఒక సార్వత్రిక సవాలు. దీని నుంచి బయటపడాలంటే ప్రపంచ దేశాలన్నీ కలిసికట్టుగా దౌత్యపరమైన పరిష్కారాలను వెతకాలని బిరోల్ పిలుపునిచ్చారు. పెట్రోల్ ధరలు పెరగడం మాత్రమే కాదు, రవాణా వ్యవస్థ స్తంభించడం, విద్యుత్ కోతలు, ద్రవ్యోల్బణం వంటి ప్రకంపనలు ప్రతి గడపను తాకకముందే మేల్కోవాల్సిన అవసరం ఎంతైనా ఉంది.
